Londyn/Nowy Jork, 22 lutego 2026 r. – Grupa BRICS, która przez ostatnie dwie dekady aspirowała do roli głównego antagonisty zachodniego porządku gospodarczego, traci impet i spójność. Jim O’Neill, były ekonomista Goldman Sachs, który ćwierć wieku temu ukuł ten termin, twierdzi, że blok przestaje być skutecznym narzędziem kwestionowania hegemonii dolara amerykańskiego oraz instytucji takich jak Bank Światowy czy MFW.
Rozbieżne interesy: Choć koalicja (Brazylia, Rosja, Indie, Chiny, RPA oraz nowi członkowie) miała zjednoczyć Globalne Południe, w rzeczywistości państwa te realizują sprzeczne programy polityczne i gospodarcze, co paraliżuje wspólne inicjatywy.
Problem de-dolaryzacji: Mimo retoryki o odejściu od waluty USA, dominacja dolara pozostaje stabilna, a proces tworzenia wspólnej waluty BRICS utknął w fazie koncepcyjnej ze względu na różnice w stabilności makroekonomicznej członków.
Analiza sił napędowych: Między wzrostem Azji a polityką USA
Według O’Neilla, ewentualny upadek dominacji Zachodu może nastąpić nie tyle dzięki sile BRICS, co w wyniku błędów wewnętrznych Stanów Zjednoczonych i naturalnego wzrostu potęg azjatyckich.
Indie i Chiny jako lokomotywy: To gospodarczy wzrost Pekinu i New Delhi, a nie instytucjonalne struktury BRICS, stanowi realne wyzwanie dla G7. Te dwa kraje posiadają jednak odmienne wizje przyszłości Azji, co utrudnia im ścisłą współpracę wewnątrz bloku.
Samodestrukcja hegemona: O’Neill argumentuje, że to polityka gospodarcza USA – w tym deficyty i nadużywanie sankcji finansowych – może stać się głównym motorem osłabienia dolara, dając szansę nowym siłom na przejęcie inicjatywy.
Perspektywa 2026: Grupa dyskusyjna czy realna siła?
W obliczu nowych realiów geopolitycznych, BRICS ewoluuje bardziej w stronę forum dialogu politycznego niż zintegrowanego bloku ekonomicznego zdolnego do zastąpienia zachodnich instytucji.
Nowe siły w grze: Rozszerzenie grupy o nowych członków (m.in. Iran, Egipt, Etiopię) zwiększyło jej reprezentatywność, ale jednocześnie pogłębiło chaos organizacyjny i trudności w osiąganiu konsensusu.
Wniosek analityczny: Dominacja instytucji z Bretton Woods pozostaje niezagrożona dopóty, dopóki członkowie BRICS nie wypracują alternatywnego, spójnego systemu rozliczeń finansowych, co przy obecnych napięciach na linii Chiny–Indie wydaje się mało prawdopodobne.