TEBOURBA/TUNIS, 24 lutego 2026 r. – Ahmed Souab, 69-letni tunezyjski prawnik, były sędzia i znany obrońca praw człowieka, został w poniedziałek zwolniony z więzienia w Tebourbie. Souab odbył 10-miesięczny wyrok orzeczony przez sąd antyterrorystyczny, co stało się symbolem narastających napięć między rządem prezydenta Kaisa Saieda a środowiskiem prawniczym i opozycją.
Kulisy procesu i kontrowersyjny Dekret 54
Zatrzymanie Souaba w kwietniu ubiegłego roku było bezpośrednio związane z jego krytyką masowych procesów wymierzonych w przeciwników politycznych prezydenta Saieda.
Zarzuty i symbolika: Souab został oskarżony po tym, jak metaforycznie stwierdził, że władze przykładają „nóż do gardła sędziów”, aby wymusić surowe wyroki. Sąd antyterrorystyczny uznał ten gest oraz towarzyszące mu słowa za podstawę do oskarżenia o terroryzm.
Dekret 54: Prawnika skazano na mocy kontrowersyjnego dekretu z 2022 roku, mającego teoretycznie zwalczać „fałszywe wiadomości”. Organizacje międzynarodowe, w tym ONZ, alarmują, że ustawa ta jest wykorzystywana do tłumienia wolności słowa i krytyki rządu.
Tryb doraźny: Pierwotnie Souab został skazany na pięć lat więzienia w procesie trwającym zaledwie dwie minuty. Po apelacji wyrok skrócono do 10 miesięcy, które skazany odbył w całości.
Stan zdrowia i reakcje międzynarodowe
Sprawa Ahmeda Souaba przyciągnęła uwagę światowej opinii publicznej nie tylko ze względu na charakter oskarżeń, ale także ryzyko dla życia więźnia.
Zagrożenie kardiologiczne: Rodzina Souaba bezskutecznie wnioskowała o jego wcześniejsze zwolnienie ze względów zdrowotnych. 69-latek, który przeszedł zawał serca w 2022 roku, przebywał w warunkach, które według kardiologów bezpośrednio zagrażały jego życiu.
Stanowisko ONZ: Mary Lawlor, Specjalna Sprawozdawczyni ONZ, określiła zarzuty wobec prawnika jako „bezpodstawne”, wskazując na systematyczne ograniczanie przestrzeni dla obrońców praw człowieka w Tunezji.
Kontekst polityczny: Od lipca 2021 roku, kiedy prezydent Kais Saied przejął pełnię władzy i rozwiązał parlament, Tunezja odnotowuje gwałtowny regres w standardach demokratycznych, co budzi sprzeciw organizacji takich jak Amnesty International czy Human Rights Watch.
Perspektywa 2026: Sądownictwo pod presją
W dniu 24 lutego 2026 r., po wyjściu Souaba na wolność, debata nad niezależnością sędziów w Tunezji nabiera nowej dynamiki.
Znak zwycięstwa: Opuszczając więzienie, Souab odmówił komentarza, wykonując jedynie znak „V”. Eksperci interpretują to jako sygnał kontynuowania oporu wobec polityki rządzenia dekretami.
Masowe skazania: Przypadek Souaba jest częścią szerszego trendu – w ubiegłym roku około 40 osób usłyszało wyroki do 45 lat więzienia za „spisek przeciwko bezpieczeństwu państwa”.
Impas dyplomatyczny: Działania władz w Tunisie komplikują relacje kraju z partnerami zachodnimi i instytucjami międzynarodowymi, co może wpłynąć na przyszłe wsparcie finansowe dla tunezyjskiej gospodarki.